Kolekcje
-
Wyklejanki Wisławy Szymborskiej
Rozmowa z Sebastianem Kudasem, rysownikiem i scenografem, prywatnie sąsiadem Wisławy Szymborskiej.
-
Ceramika z Delft
Naczynia ceramiczne, które mają swój styl i tak namalowane detale, że można je godzinami studiować pod lupą.
-
Kolczyki
Noszą je dorośli płci obojga i dzieci; hetero- i homoseksualni; dzicy i cywilizowani. Bo kolczyki to jedna z najstarszych ozdób.
-
Historia telefonu
„Panie Watson, proszę tu przyjść, potrzebuję pana” – tak brzmiały pierwsze słowa wypowiedziane przez telefon.
-
Alabastrowe cuda
Wystarczy smuga światła, a zaczyna żyć: kremowymi cętkami, rdzawymi żyłkami, delikatnym różem, żółcią. Nic dziwnego, że artyści zawsze widzieli w alabastrze coś więcej niż… odmianę gipsu. Pierwsi w alabastrze zakochali się Egipcjanie – potrafili wyczarować z niego i ogromne rzeźbione posągi, i flakoniki na perfumy o cieniutkich jak papier ściankach. Lek na samotność Kiedy naukowcy odnaleźli grób Tutanchamona, zobaczyli skarby, o jakich nikomu się nie śniło, także z alabastru. Najcenniejsze są czterometrowej wysokości mleczne urny z przykrywkami w kształcie kobiecych głów. Chowano w nich żołądek, wątrobę, płuca i jelita władcy. Z kolei w eleganckie puzderka i flakoniki pakowano różnego rodzaju mazidła. W Egipcie i Mezopotamii sproszkowany alabaster był podstawowym składnikiem kosmetyków rozjaśniających skórę. Najwyraźniej spełniał obietnicę, skoro do dziś przetrwało określenie „alabastrowa cera”. Nie miejmy jednak złudzeń – na gadżety robione z mlecznego materiału mogli pozwolić sobie tylko bogaci. Alabastrowi przypisywano magiczne właściwości: ludzie wierzyli, że chroni i daje moc, wreszcie pomaga znieść samotność. Nic dziwnego, że tak chętnie zabierano go na wyprawę stąd do wieczności. Wyrzeźbione uczucia Mleczny kamień pojawia się też w Biblii jako symbol czystości. Grzesznica Maria z Betanii przyszła do Jezusa z olejkami w alabastrowym naczyniu i namaściła mu stopy. Zresztą Kościół wielokrotnie wykorzystywał przezroczysty kamień. Robiono z niego nagrobki, ołtarze, a w średniowieczu cieniutkie alabastrowe płyty wstawiano w okna. W XVI wieku upodobali go sobie niderlandzcy rzeźbiarze i pracę z tym kamieniem doprowadzili do perfekcji. Aby się o tym przekonać, warto wybrać się do Gdańska na wystawę „Materia światła i ciała”. Reklamuje ją plakat przedstawiający malutki (30 na 30 cm) relief „Wygnanie z raju” – zobaczymy na nim cały tragizm biblijnej opowieści, przerażenie winnych, złość Boga i piękno utraconego ogrodu, wszystko z alabastru, polichromowane i złocone. Kupowanie z głową Alabastrowe zakupy najlepiej robić w Luksorze. Wybierajmy przedmioty lekkie, o cienkich ściankach i woskowej fakturze. To znak, że zostały zrobione ręcznie. Ciężkie i wypolerowane, o mocniejszych barwach są dziełem maszyny i zupełnie brak im charakteru. Ładny jest też alabaster barwiony – turkusowy, pomarańczowy albo ceglasty – do złudzenia przypomina wtedy koral. Najrzadszy jest ten czarny. Występuje tylko w trzech miejscach na świecie, w USA w Oklahomie, w Chinach i we Włoszech. A jeśli Włochy, to oczywiście Volterra w Toskanii. Tradycja wykorzystywania tego kamienia sięga tu czasów Etrusków, miejscowi rzemieślnicy robią z niego misy, lampy, meble, na replikach samochodów kończąc. Możemy zapisać się do miejscowej szkoły na jedyny na świecie wydział kształcący przyszłych rzeźbiarzy, w alabastrze oczywiście. Tekst: Beata Woźniak Fotografie: Muzeum Narodowe w Gdańsku/ www.muzeum.narodowe.gda.pl, Consorzio Turistico Volterra Valdicecina Valdera/ www.volterratur.it, Fotochannels, Ed Pollard/ Chrysler Museum of Art, Rempex, Getty Images/fFPM Wystawa w Muzeum Narodowym w Gdańsku „Materia światła i ciała” czynna do 15 marca 2012 roku.
-
Wagi kiedyś i dziś
Kiedyś ważono nawet grzechy i czarownice. Dziś sprawdzamy raczej, ile przybyło nam po świętach.
-
Porcelana za milony na aukcjach
Setki firm robi porcelanę i trudno byłoby utworzyć listę tych naj… Jedno jest pewne: nawet w mieszkaniu urządzonym ascetycznie zadomowi się staromodny serwis.
-
Karnawał w masce
Tylko w masce kucharz mógł flirtować z królową, a hrabina z koniuszym.
-
Dziadki do orzechów
Orzechy, zawsze twarde do zgryzienia, kiedyś były również przedmiotem kultu.
-
Boże Narodzenie w manuskryptach
Najstarsze ilustracje przedstawiające Boże Narodzenie pochodzą z VI w.
-
Historia ekslibrisu
Wydawać by się mogło, że zwyczaj znakowania książek pojawił się wraz z wynalezieniem druku. Historia jest jednak bardziej skomplikowana.
Nowa hacjenda jak "posiadłość z historią"
Dobre łóżka, piękna pościel
Mieszkanie na strychu
Stolik, stoliczek