Tam, gdzie tradycja spotyka się z komfortem – w Osadzie Roztoki koło Zakopanego odkryjesz piękno prawdziwej góralskiej architektury
Stylowe i przytulnePoczucie spokoju, autentyczność, szacunek dla tradycji. Właśnie te cechy wyróżniają Osadę Roztoki. To miejsce, w którym góralskie rzemiosło spotyka się z komfortem współczesnego życia w rytmie natury, wśród zapachu drewna i z przepięknymi widokami na Tatry.
Prawdziwa góralska tradycja zaczyna się od płazów...
W czasach, gdy wiele domów jedynie naśladuje góralski styl, Osada Roztoki wyróżnia się autentycznością – to dom wzniesiony w tradycyjnej technologii zrębowej z masywnych świerkowych, czyli po góralsku smrekowych, płazów. W przeciwieństwie do popularnych dziś bali o półokrągłym profilu, płazy są charakterystycznie obrobione i wyfrezowane, a ich kształt oraz sposób łączenia to efekt wielowiekowej wiedzy przekazywanej z pokolenia na pokolenie.
Projekt Osady Roztoki to indywidualna koncepcja oparta na projekcie „Jaworowy” autorstwa zakopiańskiego biura architektonicznego Studio51, dopasowana do lokalnego krajobrazu, tradycji regionu oraz charakteru budownictwa. Dom w całości zbudowali górale – cieśle z Dzianisza, miejscowości położonej niedaleko Kościeliska.
Większość prac wykonali ręcznie: najpierw w tartaku, później już na miejscu, na przygotowanym fundamencie. Każdy element był dopasowywany z precyzją i cierpliwością, bo to proces, którego nie da się przyspieszyć. Wymagający nie tylko umiejętności, ale przede wszystkim szacunku dla materiału.
Fundament z naturalnego kamienia i ściany, które oddychają
Solidny fundament domu obłożono naturalnymi kamieniami z potoku, tak zwanymi otoczakami, które przez wieki formowane były przez wodę, nabierając charakterystycznych, zaoblonych kształtów. To nie przypadkowy wybór – fundament stanowi nie tylko element konstrukcyjny, ale i symboliczne wpisanie domu w krajobraz Tatr Zachodnich.
Jednym z najbardziej pracochłonnych elementów budowy było tradycyjne mszenie pomiędzy płazami zarówno na zewnątrz, jak i wewnątrz domu. Charakterystyczne warkocze z naturalnej wełnianki świerkowej zostały wykonane ręcznie przez mszarzy z Ratułowa, reprezentujących kolejne pokolenie rzemieślników zajmujących się tą rzadką dziś sztuką. Słynne warkocze to nie tylko element funkcjonalny, ale i charakterystyczny wyróżnik tradycyjnej architektury podhalańskiej.
Przy domu tej wielkości dwóch mszarzy pracuje od trzech do czterech tygodni, składając każdy warkocz w dłoniach i wbijając go ręcznie specjalnym narzędziem przypominającym dłuto. Ten żmudny proces wymaga doświadczenia i precyzji – mszenie musi być odpowiednio zagęszczone, by izolować termicznie i zabezpieczać przed wiatrem, ale jednocześnie pozwalać drewnu „oddychać”.
Zapach drewna, który wita od progu
Już od progu Osada Roztoki wita gości intensywnym, naturalnym zapachem drewna. Czasem coś zaskrzypi, czasem belka delikatnie „strzeli” – dom reaguje na zmiany temperatury oraz wilgotności. To natura w czystej postaci, autentyczność, której nie da się podrobić. Od świata na zewnątrz, „od pola”, jak mówią górale, dzielą mieszkańców tylko 20-centymetrowe płazy.
Góralskie wnętrza, w których tradycja spotyka się ze współczesnym komfortem
Sosręb – serce góralskiego domu
Nad głowami gości góruje sosręb – bogato zdobiona, rzeźbiona belka stropowa z wygrawerowanym napisem Anno Domini oraz rokiem budowy. To element, który w tradycyjnych chatach podhalańskich pełnił nie tylko funkcję konstrukcyjną, ale i symboliczną – wyznaczał centralne miejsce w domu, był jego sercem. W Osadzie Roztoki sosręb przypomina o ciągłości tradycji.
Meble wykonane przez lokalnego stolarza
Wszystkie meble we wnętrzu zostały wykonane z litego drewna świerkowego przez lokalnego stolarza i snycerza, którego rodzina uprawia to rzemiosło już od trzech pokoleń. Stoły, ławy, łóżka i szafy powstały specjalnie do tego domu. Na zdjęciach możemy dostrzec ręcznie malowaną skrzynię – to dzieło żony stolarza, która kontynuuje tradycję zdobnictwa ludowego.
Dekoracje z duszą – detale, które tworzą niepowtarzalną atmosferę
Wystrój wnętrza dopełniają starannie dobrane dodatki, które budują unikalną atmosferę miejsca: stare drewniane narty przypominające o historii Podhala, lampy stojące i wiszące w rustykalnym stylu, stoliki kawowe z drewnianych pni, wełniane dywany, koce z naturalnych tkanin, ciężkie zasłony, góralska makrama na ścianie. Każdy z tych elementów został dobrany z namysłem, tworząc spójną całość, która nie przytłacza, ale subtelnie podkreśla charakter miejsca.
Przytulny mikroklimat i malownicze widoki na Tatry Zachodnie
Osada Roztoki udowadnia, że tradycja i nowoczesność mogą się harmonijnie łączyć – szacunek dla dawnego rzemiosła z przemyślaną funkcjonalnością współczesnego domu. Projekt uwzględnia zarówno wymogi tradycyjnego budownictwa zrębowego, jak i oczekiwania mieszkańców co do komfortu oraz ergonomii przestrzeni.
Co więcej, we wnętrzach panuje naturalny, stabilny mikroklimat. Zimą wnętrze szybko się nagrzewa i długo trzyma ciepło, natomiast prawdziwe zaskoczenie jest latem. Gdy na zewnątrz mamy 30 stopni Celsjusza, w domu na parterze – jeśli nie otwieramy drzwi i okien – temperatura może być nawet o 10 stopni niższa! Bez klimatyzacji. Bez sztucznego chłodzenia. Świerkowe płazy nie nagrzewają się jak beton czy cegła, zapewniając przyjemny chłód i komfortowy wypoczynek przez cały rok.
Osada Roztoki, położona w przysiółku Roztoki (po góralsku Rośtoki) znajduje się zaledwie rzut beretem od Doliny Chochołowskiej i Doliny Kościeliskiej. Z domu rozpościerają się malownicze widoki na najsłynniejsze szczyty Tatr Zachodnich: Giewont, Czerwone Wierchy, Kominiarski Wierch. Przy dobrej pogodzie widać nawet Babią Górę! Pobyt tutaj to nie tylko obcowanie z tradycyjnym rzemiosłem, ale i z majestatem tatrzańskiej przyrody.
To miejsce stworzone dla tych, którzy szukają autentycznych doświadczeń, architektury z duszą, cenią sobie spokój oraz bliskość natury. Jeśli szukacie noclegów takich jak Domki Zakopane, Osada Roztoki będzie idealnym wyborem.
Materiał Partnera
Projekt: Studio51, Hanna Maśniak, Elżbieta Zięba Architektura Wnętrz
Zdjęcia: Piertuszka Fotografia
