#zostańwdomu czytaj e-wydanie - tylko 8,99 zł
reklama

Dzwoń dzwoneczku

Rośliny

Dzwonek - kwiat łąk, leśnych polan i ogrodów

Dzwonek jest dzwonkiem niemal na całym świecie i wszędzie brzmi równie dźwięcznie. Anglicy mają bell flower lub bluebell, Rosjanie – kołokolczik, Francuzi, Włosi, Hiszpanie – campanulę (po łacinie dzwoneczek). Jest ich mnóstwo, bo aż trzysta gatunków. Bywają miniaturowe lub postawne, mocne lub wiotkie; rosną na łąkach, leśnych polanach, w górach i w ogrodach. Są niebieskie i fioletowe we wszystkich odcieniach, rzadziej białe albo różowe.

Dzwonki - lusterka Wenus

Pierwsze wzmianki o dzwonkach pochodzą ze średniowiecza. Geoffrey Chaucer, najsłynniejszy ówczesny angielski poeta, w „Opowieściach kanterberyjskich” wymienia dzwonki ogrodowe. Według rzymskiego mitu kwiaty te narodziły się z lustra, które odbijało tylko to, co piękne. Zgubiła je Wenus, a odnalazł ubogi pasterz i ukrył w chacie. Bogini wysłała po zgubę Amora, lecz pasterz za nic nie chciał oddać magicznego zwierciadła.

W trakcie szamotaniny upadło, roztrzaskując się na tysiące kawałków i zamieniając się w kwiaty – odbicie urody bogini. Echem legendy jest dawna nazwa dzwonków – lusterka Wenus. W horoskopie kwiatowym zaś dzwonki to kwiaty zodiakalnych Bliźniąt. Symbolizują... gadulstwo! Natomiast sen o zrywaniu dzwonków oznacza, że odnajdziecie wiernego kochanka.

Dzwonek do ogrodu i do doniczki

Dzwonki to jedne z najwdzięczniejszych kwiatów lata i do tego niewymagające. Zazwyczaj zadowalają się przeciętną ogrodową ziemią. Lubią miejsca słoneczne lub półcieniste, raczej wilgotne. Ale uwaga: nie przepadają za nadmiarem wilgoci. Warto też usuwać zwiędłe kwiaty. Wtedy roślina będzie dłużej pączkować i cieszyć oczy kolorem.

Najbardziej niewybredna trójka, którą najczęściej zobaczymy w wiejskich ogrodach to: dzwonki brzoskwiniolistne (C. persicifolia), rosnące także na łąkach, skupione (C. glomerata) i ogrodowe (C. media) zwane czapeczkami lub naparstkami Matki Boskiej. Na skalniaki i do niedawno założonych ogrodów, gdzie w ziemi może być jeszcze sporo gruzu po budowie, znakomicie nadają się te rodem z gór, niewysokie – karpackie i skalnicowate. Z czasem rośliny wspaniale się rozrosną, tworząc imponujące kolorowe poduchy.

Nie tylko właściciele ogrodów mogą podziwiać te kwiaty. Niektóre dzwonki doskonale sprawują się w mieszkaniu. Popularny przed wojną dzwonek równolistny (C. isophylla) znowu stał się modny i bez problemu kupimy go w kwiaciarniach. Trzeba jednak pamiętać, że nie służą mu współczesne gorące wnętrza. Zimą dobrze się czuje w nieogrzewanych pokojach i na werandach (6-8 st. C), latem zaś na balkonie lub tarasie. Kilkanaście gatunków dzwonków rośnie na naszych łąkach i w lasach, ale nie zrywajmy ich – w większości są chronione.

Sławę dzwonki zawdzięczały nie tylko urodzie – niektóre gatunki były popularnym przysmakiem. Dziś znów wracają na talerze. Liście dzwonka skupionego oraz brzoskwiniolistnego można jeść ugotowane lub na surowo w sałatkach. W przypadku dzwonka rapunkuła i jednostronnego jadalne są także mięsiste białe korzenie. Na surowo w smaku przypominają rzodkiewkę. Ponoć niezłe są także ugotowane, a następnie podduszone na maśle. Smacznego!

Dzwonek - odmiany

Dzwonki dwuletnie

brodaty (C. barbata), rozpierzchły (C. patula),
ogrodowy (C. media), rapunkuł (C. rapunculus)

Dzwonki wieloletnie

alpejski (Campanula alpina), brzoskwiniolistny (C. persicifolia), dalmatyński (C. portenschlagiana), drobny (C. cochleariifolia), jednostronny (C. rapunculoides), karpacki (C. carpatica), kropkowany (C. punctata), okrągłolistny (C. rotundifolia), pokrzywolistny (C. trachelium), Poszarskiego (C. poscharkyana), rapunkuł (C. rapunculoides), skupiony (C. glomerata), szerokolistny (C. latifolia)

Tekst: Anna Karska
Fotografie: Joanna Kossak, Araya, Wayne Lynch/East News, Forum, Bulls, Mak Media/Flora Pres

reklama
reklama
reklama